CAM%C4%B0%C4%B0%202.jpg)
|
|
|
|
| DUYURULAR |  |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Hamaloğlu veya Hafize Rabia Hatun Çeşmesi-ÇEŞME
Yeri: Maraş Sokak'ta Çeşme asri Mezarlığının köşesinde yer alır.
Tarihi ve Yaptıran:
Hamaloğlu Çeşmesi kitabesine göre 1267 H. 1851 M. talihinde Hafize Rabia Hatun tarafından yaptırılmıştır. Çeşmenin mermer üzerine üç kitabesi vardır. Ancak batı ve güney cephesinde olan kitabeler tahrip olmuş, bu nedenle tam olarak okunamamıştır.
Güney cephesinde bulunan kitabe 65x80 cm, ölçülerinde olup, sülüs hat ile yazılmış, yedi satır ikj sütundur. Tahrip olan kitabenin okunabilen kısım]an şu şekildedir:
Hüsnü hayr eyledi mecd-i temevvüc-i odla kabz-ı hakla cuş edip ruh jçün..
Zevcesi el-hac Rabia hanımı veli H',ımdülillah bu çeşme .
kıldı
Olma hayra saıf eylc evvela, , .. hayr ile yad. .. ehlj hayrın
Hıfz etmek ister isen eğer bu hayrın sene bin iki yüz altmış yedi dedir nur
Sene 1267
Batı cephesi kitabesi 75x70 cm ölçülerinde, beş satır ve iki' sütundur. Sülüs hat ile yıkılan bu kitabe de tahrip olmuş çoğu yerinde okunamamıştır, Okunabilen kısımlar şu şekildedir:
. . . ..cenneti ala'da
eylemez anı. ,
Sahibül hayrın.. . ..vasıl olsun bu çeşme aktıkça. .
Sene 1267
Çeşmenin üçüncü kitabesi doğu cephesinde olup sağlam durumdadır. İki şatır ve iki sütun olan kitabe sülüs hat ile yazılmıştır. Kitabenin metni şu şekildedir:
Maşaaltahu fetebarekallahu
Vesekahum rabbuhum şaraben tahura sene 1267
Mimari ve Süsleme Özellikleri:
Çeşme 4.68x4.03 m, ölçülerinde dikdörtgen plana sahiptir. Üç yüzlü ve kesme taştan inşa edilen çeşmenin cephelerinde çoğunlukla andezit taşı Çeşmenin örtüsü kubbedir. Kalan izlerden üzerinde bir alemi olduğu anlaşılmaktadır. Kubbeye geçiş profilli bir saçakla sağlanmışım, Bunu düz profilli daha geniş ölçülere sahip bir saçak izler.
Çeşmenin su haznesi, aralarında 0, 10 m.lik bir açıklık bulunan biri 0.60 m. diğeri 1.45 m. genişliğinde iki kısımda ele alınmıştır. Küçük hazneden çeşmenin batı yüzüne, büyük hazneden de güney ve doğu yüzüne su verilmiştir,
Çeşmenin ana cephesi güneyde yer alır. 1,55 m. genjşliğindeki çeşme nişi cephenin tam ortasına yerleştirilmiştir, 0.18 m. derinliği olan nişin kemer formu yuvarlaktır. Kemerde gri ve beyaz taşlar dönüşümlü olarak tekrarlanmıştır. Kilit aşında damla motifinin içinde "Maşallah” yazısı yer alır., Kemerin içerisinde kitabe vardır. Ayna taşı mermerdendir, Bugün yerinde olmayan lüle: bir madalyon içine alınmıştır. Madalyonun içinde, kalan iz]eıe göre bitkisel bezeme görülmektedir, Madalyonun yanlarında, bir lale motifinden çıkan, birbirinin simetrisi kıvrımlı dallar ve uçlarında yapraklarla salkım oluşturulmuş üzerinde yine laleler yerleştirilmiştir, Lale motiflerinin birleşme noktasında kurdeleyi andıran bir motif meydana gelmiştir.
Çeşmenin üç yüzünü saran, njşlerde kesintiye uğrayan, düz ve yarım daire profilli silmeler cepheye hareket kazandırdığı gibi kemerlerin oturduğu ayaklara da başlık görevi üstlenmiştir,
Su teknesi zemin seviyesindedir. Yanlardan ayakları L şeklinde saran dinleme sekileri ile çevrelenmiş ancak cepheyi oluşturan bölümü yıkılmıştır.
Dinlenme sekileri 0.34 m. genişliğinde çeşmenin üç yönünü de dolaşır. Zamanla kot farkından dolayı bazı kısımlarının yükseltilmiştir.
Batı cephesi çeşme nişi 2.15 m, kaydırılmıştır. Çeşme nişi 1.02 m. genişliğinde olup güney yüzü kemer formunun tekrarı şeklindedir. Nişin ortasında kitabe yer alır; Aynalık kısmında meydana gelen deforme buranın bezemesi hakkında bir iz bırakmamıştır.
Çeşmenin doğu cephesi günümüzde oldukça harap dunundadır. Batı cephenin simetrisi olarak düzenlenen bu cephenin çeşme nişi de güneye kaydırılmıştır. Çeşme nişinin kemer taşları yerinde olmayıp kemerin üst kısmı ve saçak kısmı da yıkık durumdadır. Sol taraftaki silme de zarar görmüş, altında olması gereken kemer ayağı yıkılmıştır. Kitabesi, kemerin içinde ve sağlamdır.
KAYNAK: iZMiR'iN ÇEŞME iLÇESiNDE ÇESME MiMARiSi
FOTOĞRAFLAR: EROL ŞAŞMAZ |
| Hamaloğlu veya Hafize Rabia Hatun Çeşmesi-ÇEŞME Fotoğraf Galerisi
|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | |
|
|
