Tarihi Mekanlar Kişisel Ansiklopedi Erol ŞAŞMAZ
  İZMİRİN ÖZEL MEKANLARI
      KINIK MEKANLARI
      KARABAĞLAR MEKANLARI
      BERGAMA MEKANLARI
      MERKEZ MEKANLARI
      BORNOVA
      MENEMEN MEKANLARI
      TİRE
      ÇİĞLİ
      KARŞIYAKA MEKANLARI
      NARLIDERE MEKANLARI
      GÜZELBAHÇE MEKANLARI
      GAZİEMİR MEKANLARI
      ALİAĞA MEKANLARI
      BALÇOVA MEKANLARI
      BAYINDIR MEKANLARI
      BAYRAKLI MEKANLARI
      BEYDAĞ MEKANLARI
      BUCA
      ÇEŞME MEKANLARI
      DİKİLİ MEKANLARI
      FOÇA
      KARABURUN MEKANLARI
      KEMALPAŞA
      MENDERES MEKANLARI
      ÖDEMİŞ MEKANLARI
      SEFERİHİSAR MEKANLARI
      SELÇUK
      TORBALI
      URLA MEKANLARI
  İZMİRİN MEDRESELERİ
  İZMİRİN LEVANTEN EVLERİ
  İZMİRİN ÖREN YERLERİ
  İZMİRİN MÜZELERİ
  İZMİRİN ENDÜSTRİ MİRASI
  İZMİRİN İLÇELERİ
  İZMİRİN CAMİLERİ
  İZMİRİN KİLİSELERİ
  İZMİRİN ANITLARI
  İZMİRİN ŞEHİTLİKLERİ
  İZMİRİN HANLARI
  İZMİRİN HAMAMLARI
  İZMİRİN KAPLICALARI
  İZMİRİN ÇEŞMELERİ
  İZMİRİN SU KEMERLERİ
  İZMİRİN KÖPRÜLERİ
  İZMİRİN KALELERİ
  İZMİRİN TÜRBELERİ
  İZMİRİN KERVANSARAYI
  TARİH VE KÜLTÜR TURİZMİ

Mail listemize abone
olun, güncel
yayınlarımızdan
haberdar olun!

Bunun için,
Lütfen mail adresinizi girin.
  Ana Sayfa   |  İletişim   
REŞADİYE KÖŞKÜ – KONAK MERKEZ

Reşadiye Köşkü

İzmir’in Fahrettin Altay semti, Hava Eğitim Komutanlığı sorumluluk sahasındaki köşk, Sultan II. Abdülhâmid dönemi İzmir Valisi Hüseyin Rıza Paşa tarafından 1890 yılında av köşkü olarak yapılmıştır. Birinci Dünya Savaşı döneminde İzmir’i havadan yapılan saldırılardan koruyan, karşı keşif ve bombardıman harekatlarında bulunan üç tayyare bölüğünden biri olan 1.Deniz Tayyare Bölüğü’nün de üssü de burasıdır.

Mülkiyeti Hazine’ye ait olan köşk, 1950 yılında hazineden Hava Kuvvetleri Komutanlığı’na tapulu olarak tahsis edilir, “Hava Subay Lokali” olarak kullanılmaya başlar. 11 Mart 1993 çıkan bir yangınla çatı bölümü tamamen yanar. Bina 1993 yılında restore edilerek yeniden hizmete açılır.

2008 yılında zemin kat “Anı Salonu” olarak yeniden tefriş edilir ve tarihi binanın yanına “Kışla Gazinosu” yapılır. Köşkün tarihi yapısında değişikliğe gidilir. Köşkün özgün yapısına ait merdiven girişindeki parmaklıklar, kapı girişindeki alınlık demirleri kaldırılır. Zemin kat ve birinci kat duvarları yıkılarak gazinoyla bağlantı sağlanır.

Özgün yapıda olmayan imitasyon iki arslan heykeli kapı girişine yerleştirilir. Kapı üstüne “Reşadiye Köşkü” yazılır. Bu yanlış değişiklik sonucu gazinoda yapılan bir kısım düğünlerin haberleri “Tarihi köşkte evlendiler” başlığıyla (!) basına yansımaya başlar.

Reşadiye Köşkü’nün özgün yapısının, tabii güzelliğini günümüzde tanıtım broşürü fotoğrafı dışında görmek mümkün değildir. Maalesef Hava Eğitim Komutanlığı dönemin yetkilileri çok yanlış yaparak tarihi köşkün yapısını değiştirmiştir.

Muhtemelen İzmir’in kültür envanterinde kaydı bulunmayan Reşadiye Köşkü’ne İzmir Büyükşehir Belediyesi ve Kültür ve Turizm Bakanlığı birimlerinin bile girmesine izin verilmemektedir. Hava Eğitim Komutanlığı, Covid-19 tedbirleri, ”bulundukları askeri bölgeye güvenlik zafiyeti oluşturacağı” gerekçesiyle araştırmacılara da ziyaret izni vermemektedir.

Hakkında yazılı bilgi bulunmayan, ilgisizlik ve yasaklar nedeniyle 131 yıldır bilinmeyen Reşadiye Köşkü’nün, 87 yıl önce Atatürk’ün ziyaret ettiği bir mekan olduğunu, İzmir’e, tüm Türkiye’ye duyuruyor, Reşadiye Köşkü’nü sahiplenmeye çağırıyoruz. Bu tarih mirası, Atatürk hatırası köşk Türk milletinindir!

Türkiye’de Atatürk’ün ziyaret ettiği veya kaldığı yerler, müze olarak korunmaktadır. Bu uygulama Türkiye Cumhuriyetimizin kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk’e Türk milletinin duyduğu şükran borcunun ifadesi olmaktadır ki çok doğrudur. Ancak Atatürk’ün ziyaret ettiği bir yer olmasına karşın, müzeye çevrilmemiş bir yer vardır, o da İzmir deki Reşadiye Köşkü’dür.


Tanıtım broşüründe “Atatürk’ün İzmir ziyaretinde ikametgahına ayrılan binada, ülkemizi ziyaret eden bazı yabancı devlet adamları da burada Atatürk tarafından ağırlanır ”bilgisi verilmektedir. 11 Nisan 1934 günü Atatürk, Reşadiye Köşküne gelir, büyük kısmı Birinci Dünya Savaşı ve İstiklal harbi dönemi gazi subaylarla konuşur, Reşadiye Köşkü önünde fotoğraf çektirir.

Bu fotoğrafın özelliği, köşkün girişini sağlayan altı basamaklı merdivende, Atatürk’ün nerede durduğunu açıkça göstermesidir. Bu fotoğraf size veya çocuğunuza “Atatürk de burada fotoğraf çektirmişti” diyerek fotoğraf çektirme imkanı sağlamamaktadır ki bu heyecan verici durumdur.

22 Haziran 1934’de Atatürk hangar içinde bulunan, dönemin en modern deniz tayyaresi Supermarine Southampton’ı İran Şah’ına gezdirir, aralarında İran Şahı Rıza Pehlevi’nin de bulunduğu kalabalık bir heyetle, tayyare önünde fotoğraf çektirir. Bu fotoğrafta da Atatürk’ün durduğu yer bellidir.

Bu bilgilerle hayalinizde 1934 yılına gider, aynı kapıdan giriş yapar, Atatürk’ün takip ettiği yolu yürüyerek Reşadiye Köşkü’ne gidebilir, onun durduğu merdiven basamağında fotoğraf çektirebilir, anı evindeki Türk havacılık tarihinin en önemli olaylarının fotoğraf sergisini gezebilirsiniz.

Reşadiye Köşkü çıkışı yine Atatürk’ün yürüdüğü yolu kullanarak, Tayyare Hangarı’na gider, fotoğraftaki Southampton deniz tayyaresini, Atatürk’ün bulunduğu yeri hayalinizde canlandırarak, onu saygı ve rahmetle anarak müzeden ayrılabilirsiniz.
Bu yönde bilgilendirilen her Türk insanının benzer duygularla Reşadiye Köşkü Atatürk Havacılık Müzesi’ni gezmekten mutluluk duyacağından şüphemiz yoktur.
Atatürk’ün ziyaret ettiği Reşadiye Köşkü’nün de müzeye çevrilmemiş olmasını kabul etmiyoruz. Araştırmacılara, yerel yönetimlere, Kültür Bakanlığı yetkililerine, halka Hava Eğitim Komutanlığının getirdiği keyfi yasağa son vermesini Milli Savunma Bakanlığı’ndan bekliyoruz.

Reşadiye Köşkü’nü müzeye çevirmemekte yapılacak ısrarın sadece Hava Eğitim Komutanı’nın değil, Türk Hava Kuvvetleri’nin saygınlığına gölge düşürecek yorumlara da yol açacağını da hatırlatıyoruz.

Atatürk’ün ziyaret ettiği bütün mekanların müze olarak korunması gibi Reşadiye Köşkü’nün de müze olmasını, İzmir’in Türkiye’nin arzusu olduğunu belirtiyoruz.

Reşadiye Köşkü’nün Atatürk Havacılık Müzesi olarak halkın ziyaretine açılmasını yetkililerden talep ediyoruz.

KAYNAK: Kent-Yaşam yazıları: Sn.Celal Öcal
REŞADİYE KÖŞKÜ – KONAK MERKEZ Fotoğraf Galerisi